طرح OBOR، بزرگترین برند چین

کارشناسان کشتیرانی و گروه های سیاسی بر این باورند که طرح بزرگ کمربند و جاده چین بیش از آنکه یک اقدام استراتژیکیِ متعلق به حزب کمونیست باشد، اهداف اقتصادی و سیاسی گسترده ای را با خود به همراه دارد. آنچه هر دو دسته باید نسبت بدان آگاه باشند آن است که فارغ از هر دو دیدگاه، BRI تنها یک برند، ابزاری برای بازاریابی، برچسبی با گستردگی فراوان و قابل اعمال بر پروژه‌های بسیار بزرگ است.

ادامه نوشته

سند آمايش مراكز لجستيك كشور/ پهنه‌ها و شهرستان‌ها

نتايجتوسط اندیشکده لجستیک و زنجیره تامین · 2018-09-22

خروجي نهايي طرح لجستيك، نقشه جامع مراكز لجستيك كشور است كه شامل «شهر لجستيك»، «دهكده لجستيك»، «پارك لجستيك عمومي»، «پارك لجستيك كشاورزي» و «مركز لجستيك مرزي» است.

در طرح آمايش مراكز لجستيك كه در شكل زير نمايش داده شده است، مجموعاً ۵۸ مركز لجستيك شامل چهار شهر لجستيك، ۱۴ دهكده لجستيك، ۱۲ پارك لجستيك عمومي، ۱۸ پارك لجستيك كشاورزي، و نهايتا ۱۰ مركز لجستيك مرزي مشخص شده است.

اسامي پهنه‌ها و شهرستان‌هاي مشخص شده در نقشه فوق، در شكل ۵ قابل مشاهده است:

دور جدید عقب‌نشینی تقاضا

دنیای اقتصاد : بررسی آمارهای بانک مرکزی از سال ۹۲ تا بهار سال ۹۷ نشان‌دهنده پنج دوره متفاوت در مصرف بخش خصوصی بوده است. مطابق این بررسی‌ها، این پنج دوره به‌دلیل عواملی نظیر اعمال تحریم‌های ابتدای دهه ۹۰، خوش‌بینی به مذاکرات هسته‌ای، افت قیمت نفت در سال ۹۴، عملی شدن برجام و احتمال بازگشت تحریم‌ها رخ داده است. در نتیجه این روندها باعث شده است که تقاضای مصرفی بخش خصوصی در سه دوره کاهش و در دو دوره افزیش یابد. در آخرین دوره که به بهار سال‌جاری ختم می‌شود، رشد تقاضای بخش خصوصی منفی شده است.
ادامه نوشته

گل به خودی با حصر تجارت

دنیای اقتصاد : اعمال محدودیت‌های تجاری در نیمه اول امسال در قالب بخشنامه‌ها و دستورالعمل‌های مختلف و بعضا متناقض به پیدایش حقه‌های جدید منجر شده است. بعد از ابلاغ سیاست‌های ارزی در فروردین‌ماه امسال، متولیان تجارت نیز محدودیت‌های جدیدی را برای واردات و صادرات کالا در نظر گرفتند که به‌دلیل ابهامات زیاد مرتبا مورد بازنگری قرار گرفت. ارزیابی‌ها نشان می‌دهد بی‌ثباتی و تغییرات روزانه مصوبات اداری که در نهایت به حصر تجارت منجر شده، زمینه ایجاد حقه‌های جدید برای دور زدن بخشنامه‌ها را فراهم کرده است. «دنیای‌اقتصاد» در گزارشی اثرات معکوس بخشنامه‌های تجاری را بررسی کرده است.
ادامه نوشته

عمق تاریک اقتصاد ایران

دنیای اقتصاد : مسعود نیلی برآوردی از عمق تاریک اقتصاد ایران اعلام کرد. اطلاعات ارائه شده از سوی نیلی، حجم اقتصاد غیررسمی نسبت به تولید ناخالص داخلی در ۴ دهه گذشته را شامل می‌شود. بر این اساس، اقتصاد غیررسمی ایران از سال ۱۳۵۹ تا ۱۳۹۳، از حدود ۲۴ تا ۴۲ درصد نوسان داشته است. حجم اقتصاد غیررسمی که در ابتدای دهه ۶۰، کمتر از ۲۵ درصد تولید ناخالص داخلی بود، در سال‌های جنگ روندی افزایشی به خود گرفت و تا حدود ۴۰ درصد پیش رفت. اما پس از جنگ، بار دیگر اقتصاد غیررسمی در روندی کاهشی حرکت کرد تا اینکه تحریم‌های اقتصادی، اثر خود را بر این متغیر در ابتدای دهه ۹۰ نشان داد و حجم اقتصاد غیررسمی به حدود ۳۵ درصد تولید ناخالص داخلی رسید. نقش دولت در تعیین حجم اقتصاد غیررسمی کشور قابل‌توجه است و سطح مقررات و دخالت دولت در اقتصاد باید در یک نقطه بهینه قرار گیرد تا حجم اقتصاد غیررسمی به نقطه کمینه، نزول یابد. همچنین یافته‌ها حاکی از این است که اقتصاد غیررسمی با افزایش بیکاری، نرخ تورم، فرار سرمایه و رکود اقتصادی تشدید خواهد شد.
ادامه نوشته

کاهش ارتفاع رشد اقتصاد

دنیای اقتصاد : روایت بانک مرکزی از آمار رشد اقتصادی در بهار حکایت از کاهش ارتفاع این شاخص دارد. رشد اقتصادی سه ماهه ابتدایی سال به میزان ۸/ ۱ درصد بوده که در مقایسه با رشد ۹ فصل منتهی به آن، کمترین است. متغیرهای مهم در تحقق رشد ۸/ ۱ درصدی سه ماه نخست سال جاری بخش نفت، حمل‌ونقل، برق و گاز و آب و خدمات و مستغلات بوده است؛ البته سهم نفت فاصله بالاتری از سایرین دارد، زیرا مطابق آمارها در سه ماه نخست رشد اقتصادی بدون نفت تنها ۷/ ۰ درصد بوده است. داده‌های بانک مرکزی نشان می‌دهد که در سه ماه نخست سال‌جاری تمام چهار گروه اصلی گزارش یعنی کشاورزی، نفت، صنایع و معادن و خدمات رشد ارزش افزوده مثبت ثبت کردند؛ اما به جز گروه نفت از ارتفاع رشد در سایر گروه‌ها کم شده است. نکته قابل توجه در این گزارش، منفی شدن رشد زیرگروه «صنعت» در فصل نخست است که عمدتا به‌دلیل افت شاخص تولید کارگاه‌های صنعتی رخ داده است. از سوی دیگر، محاسبه رشد اقتصادی بر اساس هزینه نهایی نشان می‌دهد مصرف خصوصی و تشکیل سرمایه ثابت ناخالص در بهار سال‌جاری نسبت به مدت مشابه سال قبل منقبض شده است؛ اما نکته امیدوار‌کننده این است که به‌دلیل تغییرات ارزی در سال‌جاری، رشد صادرات کالاها و خدمات به قیمت ثابت به میزان ۱۰ درصد افزایش داشته است.
ادامه نوشته

کارنامه مالی بودجه در ثلث اول

دنیای اقتصاد : داده‌های بانک مرکزی خبر از وضعیت سخت مالی دولت در ثلث اول امسال را می‌دهند. مطابق آخرین گزارش بانک مرکزی، در ۴ ماه ابتدایی سال ۱۳۹۷، تنها حدود ۵۷ درصد از درآمدهای دولت محقق شده است و این در حالی بوده که دولت به ۸۵ درصد از تعهدات جاری خود عمل کرده است. این فعل و انفعالات موجب شد تا تراز عملیاتی دولت به نزدیکی منفی ۵۰ هزار میلیارد تومان سقوط کند. بخشی از این کسری تراز، از طریق فروش نفت خام جبران شده تا کسری عملیاتی و سرمایه‌ای به رقم حدودی ۳۲ هزار میلیارد تومان برسد. این شدیدترین کسری دولت در دهه جاری در بازه مورد بررسی بوده است که از طریق انتشار اوراق مالی جبران شده و منجر به سنگین شدن تعهدات مالی دولت در آینده شده است.
ادامه نوشته

خشت کج نظام بانکی

دنیای اقتصاد : رئیس‌کل پیشین بانک مرکزی خشت کج نظام بانکی را انحراف درخصوص پرداخت سود علی‌الحساب به سپرده‌‌گذاران در سال‌های ابتدایی اجرایی شدن قانون عملیات بانکداری بدون ربا معرفی کرد. به گفته او در دو سال اول تصویب این قانون، سیستم بانکی به درستی کار خود را انجام می‌داد؛ اما پیشنهادی درخصوص پرداخت سود علی‌الحساب به سپرده‌گذاران باعث انحراف از عملکرد صحیح نظام بانکی شد. مظاهری معتقد است که ریشه کنونی ایجاد سودهای موهومی و افزایش افسارگسیخته نقدینگی در اجرایی شدن این پیشنهاد است.
ادامه نوشته

۱۰ فرمان سیاست‌گذاری

دکتر تیمور رحمانی هیات علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه تهران اقتصاد ایران در شرایط خطیری است و با وجود آنکه ممکن است رفتار بهینه ناشی از عدم امکان هماهنگی تصمیم‌گیران انفرادی حکم کند هرکدام در این شرایط به دنبال حداکثر‌سازی منافع و حداقل‌سازی زیان‌های خود باشیم و بی‌ثباتی بازارها نیز خوان گسترده‌ای فرا روی ما نهاده است که به منافع سرشاری به شکل عایدی سرمایه‌ای دست یابیم و فاصله ثروت خود از دیگران را بیفزاییم...
 
ادامه نوشته

افزایش وابستگی به پول پرقدرت

 

دنیای اقتصاد : میزان بدهی‌های بانک‌ها به بانک مرکزی در یک سال منتهی به تیرماه ۴/ ۳۶ درصد رشد داشته است. میانگین روزانه بدهی بانک‌ها به بانک مرکزی از ۸۶ میلیارد تومان در فصل بهار به ۲۴۶ میلیارد تومان در ابتدای تابستان رسیده است. بدهی بانک‌ها، به عنوان یکی از اجزای پایه پولی محسوب می‌شود و در سال‌های اخیر، وابستگی را برای چاپ پول پر قدرت افزایش داده است. مطابق بررسی‌ها، «بدهی بانک‌های خصوصی و موسسات اعتباری» روند رو به رشدی داشته و اضافه برداشت‌های این گروه بانکی، باعث شده که بدهی کل بانک‌ها به بانک مرکزی تشدید شود.
ادامه نوشته

تور بانکی برای فرار مالیاتی

دنیای اقتصاد : اطلاعات بانکی مودیان در دسترس نظام مالیاتی کشور قرار گرفت. بر اساس اعلام رئیس سازمان امور مالیاتی، اطلاعات تسهیلاتی مشتریان بانک‌ها به طور کامل در دسترس این نهاد قرار گرفته است. همچنین به گفته سیدکامل تقوی‌نژاد، اطلاعات سپرده‌ها نیز در حال تجمیع در بانک مرکزی و ارسال به سازمان مالیاتی است تا سلاح بانکی سازمان مالیاتی تکمیل شود. با استفاده از این ابزار، چتر مالیاتی بر سر مودیان پهن‌تر خواهد شد و شانس فرار یا کم‌اظهاری مالیاتی رو به نزول خواهد رفت.

رئیس سازمان مالیاتی از دسترسی کامل این سازمان به اطلاعات بانکی مودیان خبر داد. سیدکامل تقوی‌نژاد روز گذشته در یک نشست خبری، اعلام کرد که تمامی اطلاعات تسهیلاتی مشتریان بانکی در اختیار سازمان مالیاتی قرار گرفته و بیش از ۹۰ درصد اطلاعات سپرده‌گذاران نیز در بانک مرکزی تجمیع شده و در حال ارسال به این سازمان است. اطلاعات مربوط به سپرده‌ها برای مالیات سال ۹۶ مورد استفاده قرار می‌گیرد. با این حساب، مالیات‌‌ستانی مجهز به چشم جدیدی شده و امکان فرار مالیاتی می‌تواند با این راهکار کاهش یابد. علاوه بر خبر جریان اطلاعات بانکی به سوی سازمان مالیاتی، تقوی‌نژاد خبر داد که مالیات تولید از ۲۵ درصد به ۲۰ درصد کاهش پیدا می‌کند. همچنین بسته مالیاتی جدیدی برای خریداران ارز، سکه و خودرو تدارک دیده شده است. بسته‌ای که نیاز به تایید شورای عالی هماهنگی اقتصادی با حضور سران قوا دارد. آنچه به‌طور اولیه از سوی رئیس سازمان مالیاتی اعلام شده، خریداران زیر ۲۵ سکه از پرداخت مالیات معاف هستند و خریداران بالای هزار سکه نیز باید ۳۵ درصد مالیات بپردازند.

ادامه نوشته

استیضاح سیاست ارزی

دنیای اقتصاد : فعالان اقتصادی در بخش خصوصی، سیاست‌های ارزی دولت را استیضاح کردند. نشست روز گذشته پارلمان اقتصاد با حضور نمایندگان دولتی از بانک مرکزی، وزارت صنعت، معدن و تجارت، گمرک و سازمان حمایت، فضایی را فراهم کرد تا بخش خصوصی سیاست‌های جدید دولت را که منجر به صدور بخشنامه‌های متعدد، تناقض دستورالعمل‌ها، افزایش بوروکراسی تجارت و ترخیص کالا از گمرک شده است، مورد انتقاد قرار دهند و خواستار پاسخگویی دستگاه‌های مسوول شوند. در این نشست عمده مسائل به سیاست‌های ارزی مانند عرضه دلار با نرخ ۴۲۰۰ تومان، خرید و فروش ارز در بازار رسمی و غیررسمی، گروه‌بندی کالاها و مشکلات ناشی از تصمیمات دولت معطوف بود و به نوعی می‌توان گفت این سیاست‌ها مورد استیضاح قرار گرفت. در عین حال، به اعتقاد فعالان اقتصادی در بخش خصوصی اگرچه دستگاه‌های مختلفی در تصمیم‌گیری‌ها دخیل هستند، اما هیچ یک از آنها به‌طور شفاف پاسخگوی مشکلات تجار نیستند؛ موضوعی که در پاسخ‌های نمایندگان دولتی حاضر در این نشست نیز مشهود بود. فعالان اقتصادی با بیان اینکه همه اتفاقات نادرست به‌خاطر یک تصمیم اشتباه پشت سر هم در حال رخ دادن است، اعلام کردند که هشدارهای پارلمان اقتصاد باید از سوی دولت شنیده شود و مورد تجزیه و تحلیل قرار گیرد تا بتوان تهدیدها را تبدیل به فرصت کرد.
ادامه نوشته

خارج شدن اغلب لاینرهای خارجی از بنادر ایران

معاون وزیر راه و شهرسازی با بیان اینکه اغلب لاینرهایی که پس از برجام به بنادر ما آمدند امروز اعلام کردند که فعالیت خود را متوقف یا محدود می‌کنند، گفت: بیمه‌های اتکایی خارجی توقف فعالیت خود را به تاریخ تحریم‌های نفتی موکول کردند که در صورت رفتن آنها بلافاصله بیمه‌های داخلی جایگزین آنها خواهد شد.

محمد راستاد امروز از برگزاری مراسم روز جهانی دریانوردی در روز 17 شهریورماه امسال خبر داد و افزود: در این مراسم دبیرکل سازمان جهانی دریانوردی حضور دارد که برای اولین بار است به ایران سفر می‌کند.

ادامه نوشته

آوانس زمانی به ارز صادراتی

دنیای اقتصاد : بانک‌مرکزی با بازنگری در ضوابط اجرایی رفع تعهد ارزی، مهلت بازگشت ارز کلیه صادرکنندگان را سه ماه اعلام کرد. این در حالی است که در بخشنامه هفته گذشته برای سه گروه از صادرکنندگان (محصولات پتروشیمی، فولاد و فلزات رنگین) مهلت دوماهه در نظر گرفته شده بود. با توجه به اینکه مطابق دستورالعمل جدید ارائه خدمات و تسهیلات ویژه به صادرکنندگان منوط به رفع تعهد ارزی است، روز گذشته صادرکنندگان بخش خصوصی با ارسال نامه‌ای به متولی تجارت اعلام کردند که این زمان نیز برای بازگشت ارز کفایت نمی‌کند و خواستار افزایش مهلت ارزی به ۶ تا ۱۲ماه شدند.
ادامه نوشته

جابه‌جایی بزرگ در عمق پولی

دنیای اقتصاد : بررسی آمارهای بانک مرکزی در تیرماه نشان می‌دهد که جزء سیال نقدینگی فعال شده است. نقدینگی، از دو جزء اصلی «پول» و «شبه‌پول» تشکیل می‌شود که «پول» معادل سپرده‌های دیداری و اسکناس و مسکوک است؛ اما «شبه‌پول» معادل سپرده‌های غیردیداری معرفی می‌شود. براساس آمارهای پولی و بانکی، در نخستین ماه تابستان رشد یک‌ساله «پول» به ۷/ ۳۴ درصد رسیده که این رقم، طی ۵ سال گذشته بیشترین سطح بوده است. همچنین بررسی‌ها نشان می‌دهد تنها در تیرماه ۱۰ واحد درصد به رشد نقطه به نقطه «پول» افزوده شده است. از سوی دیگر، رشد یک‌ساله شبه‌پول در تیرماه ۱/ ۱۸ درصد بوده که نسبت به تیرماه سال قبل، کاهش ۶ واحد درصدی را ثبت کرده است. پول به‌عنوان جزء سیال نقدینگی همبستگی بیشتری با نرخ تورم دارد و تغییر ترکیب کنونی در نقدینگی می‌تواند زمینه را برای رشد تورم فراهم سازد. بررسی‌ها نشان می‌دهد نقطه آغاز تحول در نقدینگی سیاست‌های دستوری کاهش نرخ سود در نیمه سال قبل بوده است. در این شرایط سیاست‌گذار می‌تواند دو رویکرد اتخاذ کند؛ یا با بهره‌گیری از ابزار سیاست پولی، مسیر تورم را تغییر دهد یا اینکه با تمدید شرایط قبلی، مجوز تداوم تغییر ترکیب نقدینگی را صادر کند.
 
 
ادامه نوشته

پله فرار از رکود تورمی

دنیای اقتصاد : آمریکا در دهه ۷۰ میلادی با بحرانی روبه‌رو شد که نحوه عبور از آن می‌تواند یک درس باشد. این کشور هنگام تجربه رکود تورمی، بین دوراهی کاهش تورم و تحریک تولید، تورم پایین را هدف گرفت. بررسی‌ها نشان می‌دهد در آن برهه، افزایش نرخ بهره به دو برابری نرخ تورم، مهم‌ترین سیاستی بود که در مقابل بهمن تورمی دوام آورد و آن را کنترل کرد. در وهله بعدی، حل مساله رکود از کانال «سیاست‌های سمت عرضه»، «کاهش نرخ بهره» و «افزایش حجم پول» پیگیری شد. در این شرایط مدیریت انتظارات نکته‌ای بود که ‌مانع به دام افتادن اقتصاد آمریکا در تله تورمی جدید شد.
 
ادامه نوشته

۸ منطقه آزاد تجاری – صنعتی و 12 منطقه ویژه اقتصادی جدید ایجاد می‌شود

نمایندگان در نشست علنی امروز (یکشنبه، 11 شهریور ماه) مجلس شورای اسلامی با ماده واحده و تعیین مناطق ویژه اقتصادی و آزاد تجاری لایحه یک فوریتی ایجاد 8 منطقه آزاد تجاری صنعتی و 12 منطقه ویژه اقتصادی با 161 رأی موافق، 75 رأی مخالف و 7 رأی ممتنع از 266 نماینده حاضر در جلسه موافقت کردند.

ادامه نوشته

عیار جذابیت بازار سهام

دنیای اقتصاد : پس از جهش ۱۷۵ درصدی قیمت سکه و صعود ۱۸۰ درصدی دلار در سال‌جاری، سرنوشت بازارها یکی از مهم‌ترین پرسش‌های فعلی سرمایه‌گذاران محسوب می‌شود. در این میان، بورس تهران کمی بیش از ۴۳ درصد بازدهی داشته که نسبت به بازارهای مزبور بسیار محدودتر است. از نگاه کارشناسان با توجه به محرک تورمی رشد بازارها، نزدیک شدن بازدهی آنها به یکدیگر دور از انتظار نیست؛ بنابراین با در نظر گرفتن دو متغیر مهم سرمایه‌گذاری، یعنی «بازده» و «ریسک» می‌توان در یک سناریوی منطقی بورس را گزینه جذاب‌تری برای فعالان اقتصادی در نظر گرفت.
ادامه نوشته

پرهیز از پنج خطای سیاستی

دنیای‌اقتصاد : استاد ایرانی دانشگاه ایلینویز در یک سخنرانی «تثبیت نرخ ارز»، «دعوای سیاسی و مقصر دانستن یک نهاد سیاسی»، «تاخیر اصلاح نظام بانکی»، «افزایش نرخ بهره‌ بدون زمینه‌سازی اجتماعی و کنترل انتظارات» و «حبس آماری و مخدوش شدن» را ۵ خطای سیاستی دانست که در شرایط کنونی سیاست‌گذار باید از آن پرهیز کند. هادی صالحی‌اصفهانی در این ارائه با بهره‌گیری از تجربه کشورهایی نظیر آرژانتین، چین و ونزوئلا راهکارهای کنونی برون‌رفت از التهابات را ترسیم کرد. او همچنین کنترل نرخ تورم را برای داشتن سیاست ارزی مناسب، یک ضرورت دانست.

ریشه‌های بحران ارزی

هادی صالحی‌اصفهانی، در یک سخنرانی با عنوان «تحلیل شرایط فعلی ایران» عوامل موثر در نرخ ارز را بررسی کرد و با مقایسه شرایط ایران با دیگر کشورها توصیه‌هایی به سیاست‌گذار ارائه کرد. وی در ابتدای سخنرانی خود با اشاره به اینکه در ادبیات اقتصادی، بحران ارزی را به‌صورت‌های مختلف تعریف می‌کنند، گفت: التهاب ارزی هنگامی روی می‌دهد که مردم احساس کنند، ارزش پول دائما در حال تضعیف است و این روند تداوم داشته باشد. اگر براساس تئوری انتظار داشته باشیم که نرخ ارز به میزان نقدینگی افزایش یابد، در دولت یازدهم و دوازدهم نقدینگی ۵/ ۲ برابر شده، در نتیجه نرخ ارز باید کمتر از ۱۰ هزار تومان قیمت‌گذاری شود، اما مشاهدات بازار نشان می‌دهد، نرخ ارز بیشتر از این مقدار رشد کرده است، در نتیجه عوامل غیراقتصادی نیز در رشد قیمت ارز موثر بوده است.به گفته او، یکی از مسائل دیگری که همراه با سقوط آزاد ارزش پول ملی است مساله جهش تورم است که هم به شکل واقعی رخ می‌دهد و هم انتظارات تورمی در آن اثر می‌گذارد، در واقع هنگامی که جامعه فکر می‌کند تورم بسیار افزایش پیدا خواهد کرد، رفتار خود را با آن تطبیق می‌دهد، در نهایت زمانی که وضعیت بحرانی می‌شود معمولا با کاهش سرمایه‌گذاری و تولید به شکلی که انتهای آن مشخص نیست، همراه می‌شود.

ادامه نوشته

رای به ایجاد ۹۸ منطقه ویژه و ۸ منطقه آزاد

دنیای اقتصاد : نمایندگان مجلس شورای اسلامی پس از سه سال با ایجاد ۱۲ منطقه ویژه اقتصادی و هشت منطقه آزاد تجاری - صنعتی موافقت کردند. لایحه ایجاد هشت منطقه آزاد تجاری- صنعتی، اصلاح محدوده سه منطقه آزاد تجاری-صنعتی و ایجاد مناطق ویژه اقتصادی با ۱۴۱ رای موافق، ۷۵ رای مخالف و ۷ رای ممتنع از مجموع ۲۳۶ نماینده حاضر در مجلس شورای اسلامی تصویب شد.
 دولت پیشنهاد ایجاد ۱۲ منطقه ویژه اقتصادی را به مجلس ارائه کرد که نمایندگان علاوه بر موافقت با ایجاد این مناطق، تصویب کردند که ۸۶ منطقه ویژه اقتصادی دیگر هم ایجاد شود و بر این اساس مجلس با ایجاد ۹۸ منطقه ویژه اقتصادی موافقت کردند. البته تصویب این تعداد منطقه ویژه اقتصادی به معنی ایجاد آنها نیست. بلکه فعال کردن هر یک از ۸۶ منطقه ویژه اقتصادی که به پیشنهاد نمایندگان مجلس شورای اسلامی مصوب شده، مشروط به وجود شرایطی است که اعلام شده است. از سویی در مصوبه روز گذشته مجلس درخصوص مناطق آزاد تجاری-صنعتی جدید نیز ضوابط جدیدی تعیین شده است.
ادامه نوشته

برآورد دوم از تورم پیش‌نگر

دنیای اقتصاد : براساس داده‌های بانک مرکزی، تغییرات شاخص قیمت تولیدکننده در ۵ ماه ابتدایی سال‌جاری قله ۲۷ ساله را فتح کرد؛ درحالی‌که طی سال‌های ۱۳۷۰ تا ۱۳۹۶، بیشترین رشد شاخص تولیدکننده از ابتدای سال تا پایان مردادماه، ۲۰ درصد بود، در سال‌جاری این عدد به ۴/ ۲۳ درصد ارتقا یافت. بررسی‌ها نشان می‌دهد که انباشت نقدینگی در سطح جدید و تشدید انتظارات تورمی، دو عاملی هستند که موجب فوران شاخص قیمت تولیدکننده شده است. روز گذشته بانک مرکزی در حالی آمار شاخص قیمت تولیدکننده را به‌روز کرد، که در اولین روز هفته نیز مرکز آمار شاخص فصلی قیمت تولیدکننده را منتشر کرده بود. داده‌های مرکز آمار نیز نشان از رکوردزنی تورم فصلی داشتند. در نتیجه هر دو برآورد تورم پیش‌نگر وضعیت مطلوبی را حکایت نمی‌کند.
ادامه نوشته

کانال اصلی انقباض رشد

دنیای اقتصاد : بررسی پژوهش‌ها نشان می‌دهد که عامل تحریم‌های اقتصادی باعث تغییر مسیر رشد اقتصادی و انقباض آن در سال‌جاری شده است؛ در‌حالی‌که پیش از بازگشت تحریم‌ها، پیش‌بینی پژوهش‌های داخلی و نهادهای بین‌المللی تداوم رشد اقتصادی«مثبت» در سال‌جاری بود، فعال شدن تحریم‌ها و گمانه‌زنی‌ها درباره افت درآمدهای نفتی، باعث شده که پیش‌بینی رشد اقتصادی«منفی» در سال‌جاری محتمل شود. «دنیای‌اقتصاد» با بررسی سه پژوهش، پیش‌بینی‌ها از رشد اقتصادی سال‌جاری را به تصویر کشیده است.
ادامه نوشته

چهار خطای استراتژیک در شرایط تحریم

حمید آذرمند برخی تحلیل‌ها، با شبیه‌سازی شرایط امروز با دهه ۶۰، توصیه‌هایی برای تکرار تجربه‌های آن دوران از قبیل تعیین و تثبیت قیمت‌ها، سهمیه‌بندی، دولتی‌کردن اقتصاد، مداخله مستقیم دولت در تنظیم بازار، توزیع منابع عمومی و امثال آن ارائه می‌کند. اما در شرایط فعلی مجالی برای آزمون و خطا و تکرار اشتباهات و زمینه‌سازی برای رانت و ناکارآیی وجود ندارد و باید با تدبیر و هوشمندی کافی از شرایط دشوار امروز عبور کرد.
 عبور از شرایط فعلی امکان‌پذیر است مشروط بر آنکه به‌جای تکرار اشتباهات گذشته، سیاست‌‌های دولت متمرکز بر ‌مهار رشد نقدینگی، مدیریت مخارج دولت، حفظ ذخایر ارزی، تقویت بنگاه‌های داخلی و حمایت از اقشار آسیب‌پذیر باشد. با حفظ این چارچوب، حتی با وجود تورم و رکود فعلی، می‌توان با آسیب کمتر از شرایط بحرانی عبور کرد. آنچه برنگرانی‌ها می‌افزاید آن است که دولت در اثر فشار مطالبات عمومی یا برخی محاسبات خطا، تصمیم‌هایی اتخاذ کند که منجر به افزایش بی‌ثباتی و تضعیف بنیان‌های تولید شود. به‌طور مشخص، چهار خطای استراتژیک وجود دارد که به‌سادگی می‌تواند اقتصاد کشور را با بی‌ثباتی و رکود شدید مواجه کند و آسیب‌پذیری کشور را در برابر تحریم‌ها افزایش دهد. این چهار خطا عبارتند از: تضعیف بنگاه‌های اقتصادی، افزایش هزینه‌های جاری دولت، تعلل در اصلاح نظام بانکی و تثبیت نرخ و توزیع ارز دولتی.
ادامه نوشته

صدای متفاوت از بخش خصوصی

دنیای اقتصاد : فعالان بخش خصوصی در پارلمان اقتصاد خواستار حذف رانت‌ها و امتیازات ویژه در بسته‌های حمایت از تولید شدند. ارزیابی‌ها حاکی از این است که نوع نگاه به سازوکار حمایتی دولت کاملا تغییر کرده و صدای متفاوتی از بخش خصوصی شنیده می‌شود؛ چراکه همواره این نقد به برخی از فعالان بخش تولید وارد بود که به‌دنبال حمایت‌های یارانه‌ای و رانتی هستند. حال اما فعالان اقتصادی با بررسی بایدها و نبایدها در حمایت از تولید معتقدند که نوع حمایت باید برای یک دوره مشخص، با روند کاهنده، اهداف مشخص و بدون رانت و امتیاز ویژه باشد.
ادامه نوشته

تغییر جهت تورم انتظاری؟

فاطمه اسماعیلی دنیای اقتصاد : پس از یک دوره افزایشی و رسیدن نرخ سود اسناد خزانه اسلامی به بیش از ۳۰ درصد، از ابتدای شهریور شاهد تغییر این مسیر و ورود نرخ سود این اوراق به کانال ۲۷ درصدی هستیم. کاهش نرخ سود بازار بدهی نشانه مثبتی در فضای ابهام‌آلود اقتصاد کشور محسوب می‌شود. در ماه‌های ابتدایی سال، نرخ سود بازار بدهی ارقامی حدود ۲۲ درصد را تجربه می‌کرد، اما همزمان با ملتهب شدن بازارها مسیر افزایشی در پیش گرفت. مروری بر بازدهی بازارهای موازی از ابتدای سال‌جاری به‌خوبی نشان می‌دهد چرا سود اوراق خزانه با وجود ریسک پایین، چندان مورد اقبال سرمایه‌گذاران نبود. در این مدت، سکه ۱۵۰ درصد، دلار ۱۲۵ درصد، سهام بیش از ۴۰ درصد و مسکن حدود ۳۲ درصد بازدهی داشته‌اند که انگیزه‌ای برای نگهداری ابزارهای کم‌ریسک موجود در بازار بدهی باقی نمی‌گذاشت. اما طی روزهای اخیر روند نرخ سود «اخزا»ها کاهشی شده که دو پیام مهم دارد: نخست آنکه از نگاه سرمایه‌گذاران، سایر بازارها فاصله زیادی تا سقف خود ندارند و سود اوراق بدهی با ریسک بسیار پایین‌تر برای آنها جذاب‌تر شده است. همچنین، محدود شدن انتظارات از سودآوری در بازارهای سفته‌بازی نظیر ارز، طلا و ملک که ارتباط مستقیمی با روند تورم دارد، تاکید می‌کند انتظارات تورمی در اقتصاد کشور در حال تعدیل است.
ادامه نوشته

حذف ۶ مرحله‌ای رانت پتروشیمی

دنیای اقتصاد : رئیس پارلمان بخش‌خصوصی با ارسال نامه‌ای به معاون اول رئیس‌جمهوری خواستار تغییر سیاست‌های ارزی، تجاری و قیمت‌گذاری دستوری در زنجیره صنعت پتروشیمی به‌منظور رفع مشکلات این بخش شد و در این رابطه ۶ پیشنهاد ضدرانت به دولت ارائه کرد. این پیشنهادها در راستای پایان دادن به شائبه رانت تخصیص خوراک گاز به نرخ هر دلار ۳۸۰۰ تومان به صنعت پتروشیمی از یکسو و نرخ‌گذاری محصولات پتروشیمی در بورس کالا بر مبنای هر دلار ۴۲۰۰ تومان ازسوی دیگر است که نفع آن تنها نصیب عده‌ای تولیدکننده‌نما با پروانه‌های بهره‌برداری واحدهای غیرفعال شده است.
ادامه نوشته

تاروپود مشتریان موسسات اعتباری

دنیای اقتصاد : بررسی‌های یک نظرسنجی، بافت سپرده‌گذاران موسسات غیرمجاز را از لحاظ شاخص‌های «جغرافیایی»، «تحصیلی»، «مقصر اصلی از دید سپرده‌گذاران»، «درآمد و محل مصرف نرخ سود» و «ترکیب سپرده‌گذاری» بررسی کرده است. مرکز افکارسنجی دانشجویان ایران (ایسپا) در بخشی از گزارش‌های خود، نتایج نظرسنجی از صاحبان سپرده خرد و کلان را به تصویر کشیده است

توزیع جغرافیایی: درخصوص شاخص جغرافیایی، یافته‌های نظرسنجی از سپرده‌گذاران چهار موسسه غیرمجاز نشان می‌دهد که ساکنان استان‌های خراسان شمالی، جنوبی و رضوی و سه استان ساحلی شمالی یعنی مازندران، گیلان و گلستان سهم بیشتری از صاحبان حساب و سپرده نسبت به جمعیت خود داشته‌اند. اما بیشتر افرادی که دارای سپرده بالاتر از ۲۰۰ میلیون تومانی بودند ساکن تهران بوده و عموما در مناطق شمالی یک، ۲، ۳ و ۶ زندگی می‌کنند و در اکثر موارد سپرده‌ها را از محل فروش اموال تامین کرده‌اند.

ادامه نوشته

معافیت ارزی ۳۴۷۹ کالا

دنیای اقتصاد : فهرست اقلام وارداتی معاف از پرداخت مابه‌التفاوت ارزی برای ترخیص از گمرک اعلام شد. این فهرست شامل ۳۴۷۹ قلم کالا است که در سه گروه «ماشین‌آلات و تجهیزات»، «مواد اولیه تولید» و «مواد اولیه دارو و تجهیزات پزشکی» طبقه‌بندی می‌شود. سایر کالاهای وارد شده به گمرک که در گروه یک قرار نگرفته‌ و پیش از ابلاغ بسته جدید ارزی با نرخ دلار رسمی ۴۲۰۰ تومانی وارد شده‌اند‌، مشمول پرداخت مابه‌التفاوت نرخ ارز دولتی با نرخ ارز بازار دوم (با نرخ مبنای ۷۰۰۰ تومان) می‌شود.
ادامه نوشته

چرا مجلس قانع نشد؟

دنیای اقتصاد : روز گذشته نمایندگان مجلس، به ۴ سوال از ۵ سوال مطرح شده از رئیس‌جمهوری رای منفی دادند. فارغ از نیت و جهت‌گیری برخی نمایندگان در موضوعات، بررسی‌ها نشان می‌دهد که پرسش‌های مجلس و نتایج رای‌گیری، بیش از آنکه ناظر به پاسخ رئیس‌جمهوری باشد، ناظر به عملکرد دولت در سال‌های گذشته بوده است. ریشه‌یابی سوالات مطرح شده نشان می‌دهد که دولت می‌توانست با غنیمت شمردن زمان، اتخاذ سیاست‌های صحیح و پرهیز از رویه‌های شکست‌خورده قبلی را در دستور کار قرار دهد؛ تا در موقعیت بهتری پاسخگوی نقد نمایندگان مجلس باشد. اما به تاخیر انداختن حل چالش‌های اقتصادی مانند اصلاح نظام بانکی، نظام بودجه‌ریزی و نظام ارزی در کنار فقدان سیاست کارآمد در تعیین تیم اقتصادی باعث شد که اقتصاد ایران دوباره از نقاط آسیب‌پذیر همیشگی ضربه‌پذیر باشد و دومینوی مشکلات نظام مالی و پولی، جهش‌های ناگهانی در بازار ارز و التهابات در بازارهای دارایی تکرار شود. در روزهایی که آثار به تعویق انداختن اصلاحات اقتصادی آشکار شده، دولت در مقابل نقدهای نمایندگان، سپر دفاعی نداشت و در نهایت اولین اخطار جدی را از مجلس دریافت کرد. «دنیای‌اقتصاد» پیش‌تر در گزارش‌های تحلیلی، راهکار چالش‌های مورد سوال نمایندگان مجلس را تشریح کرده بود که توجه نکردن به این راهکارها، موجبات رای منفی نمایندگان را فراهم کرد.
ادامه نوشته

پرش از سه تله ابرتورمی

دنیای اقتصاد : امیررضا کرمانی، استاد اقتصاد دانشگاه برکلی، سه تله وقوع ابرتورم در اقتصاد را تشریح کرد. تله نخست، افزایش سرعت اضافه برداشت بانک‌ها از بانک مرکزی در زمان نوسانات بازار دارایی است که موجب فشار بر پایه پولی خواهد شد. در این خصوص سیاست‌گذار از یکسو باید از طریق مکانیزم‌های بازاری و غیربازاری هزینه اضافه برداشت را افزایش دهد و از سوی دیگر به بازار بین بانکی رونق بخشد. تله دوم، رفتار برخی بازیگران نظام بانکی و مالی است که جزو بزرگ‌ترین سوداگران بازار دارایی نیز محسوب می‌شوند و در نتیجه توانایی ایجاد تلاطم در بازارها را نیز دارند. در این شرایط سیاست‌گذار باید بر هر نهاد مالی به تناسب وضعیت سلامت آن، محدودیت‌های ترازنامه‌ای اعمال کند. در کنار این موضوع، شناسنامه‌دار کردن سپرده‌های بانکی در یک سامانه مرکزی، حذف بازیگران بد و کنترل فعالیت‌های سوداگرانه از طریق تصویب قوانین مربوط به پولشویی از دیگر اقدامات عبور از تله دوم است. تله سومی که می‌تواند اقتصاد ایران را وارد فاز ابرتورم کند، این است که دولت در مواجهه با فاز اول تورم، تلاش کند هزینه‌های دولت و حقوق و دستمزدها را به میزان این افزایش سطوح قیمتی تنظیم کند؛ رفتاری که باعث ایجاد کسری بودجه و نهایتا فشار غیرمستقیم بر منابع بانک مرکزی خواهد شد. اصلاح نظام بودجه‌ریزی به‌عنوان مسیر عبور از تله سوم مطرح شده است.
ادامه نوشته